INTERN TOEZICHT
Een reis waarin bestuurders en toezichthouders samen (met gastsprekers) optrekken, nieuwe inzichten opdoen, cases delen en oefenen met dillema's die zich voordoen in het (bege)leiden van organisaties in een snel veranderende wereld.
Als de wereld
De basis van de karavaan
Je sluit je aan bij een karavaan, een groep mensen op reis.
Omdat toezicht niet een checklist is die afgevinkt moet worden maar steeds meer het karakter heeft van navigeren door een bewegende omgeving. Je reist samen met mensen die net als jij verantwoordelijkheid dragen en voelen. Die gewend zijn om besluiten te nemen onder tijdsdruk, werkdruk, politieke druk en/of morele druk en toch willen blijven kijken met open blik, willen blijven luisteren zonder ruis en hun richting willen bepalen met het juiste kompas.
Kernvraag is hoe de steeds wisselende maatschappelijke omstandigheden en verwachtingen vertaald kunnen worden naar adequaat en menselijk toezicht.
De karavaan draagt door interactie tussen gastsprekers en de deelnemers onderling bij aan je vermogen om risico's, signalen, gedrag en culturele kansen en/of bedreigingen te herkennen, te doorgronden en te hanteren. Daardoor kun je verder kijken dan de waan van de dag en opereer je minder incident gedreven en met meer rust en overtuiging.
Voor wie?
Leden van Raden van Toezicht en Raden van Commissarissen
Bestuurders en hoger management van woningbouwcorporaties, zorginstelllingen, ziekenhuizen
en andere organisaties
Die avontuurlijk zijn ingesteld en tijdens de reis willen leren en oefenen om, samen met reisgenoten, out of the box, na te denken over nieuwe wegen van bestuur en het (bege)leiden van organisaties
Opzet
De toezichtkaravaan is een reis van 6 middagen/ avonden, waarin de deelnemers leren:
- scherper te kijken naar de toekomst en het heden;
- vanuit bewustzijn en rust koers te vinden;
- effectief te interveniëren;
- vanuit wijsheid samen te werken binnen en buiten hun organisatie;
- de snel toenemende mogelijkheden van tools te (h)erkennen.
De karavaan zoekt het spoor van nieuwe, structurele manieren van goed toezicht, bestuur en governance.
In zes etappes verdiepen we theoretisch en verhelderen we het operationeel scherp neerzetten ervan.
Deze etappes zijn vormgegeven op basis van zes hoofdthema's met verschillende sprekers en vormen.
Programma
De toezicht karavaan 2026
Het programma speelt zich af in de overgang van de winter naar het voorjaar (van begin februari tot eind april, voor een reis door de woestijn de beste periode) in etappes op donderdagen van 16.00 tot 20.30 uur.
Onderstaand een beschrijving van die 6 etappes. Bij de aanvang van de karavaan wordt een op maat gemaakte versie van het programma gedeeld; op maat gemaakt op basis van door de deelnemers naar voren gebrachte onderwerpen en behoeften.
De ontvangende gastorganisatie en gastheren - de oases op onze tocht - wisselen.
Iedere sessie kent drie vaste onderdelen:
- informatie/input van een spreker met discussie;
- workshop/training met interactiemomenten;
- eigen reflectie op de ontwikkeling van probleemstelling.
Onderstaand de meer gespecificeerde uitwerking van het programma. Daaronder belicht het 'tableau de la troupe' elk van de sprekers!
Deelnemers ontvangen een exemplaar van:
- Ruimschotel, D. Goed Toezicht; principes van professionaliteit, democratie en good governance.
- Schönfeld, J. Dancing with change & fluidity, from organization to organizing.
N.B. Uiteraard ontvangen deelnemers PE-punten. Iedere sessie telt voor (minimaal) 5 uren = 5 punten.
Karavaan etappe 1
donderdag 26 februari 2026
16.00 - 20.30
De koers van de karavaan, welke kaart en welke codes gebruiken we?
Cultuur als strategie en het belang van kijken zonder een te snel oordeel. Is wat we zien wel wat we denken dat we zien? Hoe zien we meer?
- Wat zijn de drijvende waarden in de organisatie en van jou? Wat is de dominante cultuur?
- Risico- en kansmanagement; kwaliteiten en biasses die je zicht op kansen en bedreigingen beïnvloeden.
- Hoe voorkom je om persoonlijk onderdeel van een probleem te worden.
Met medewerking van prof. mr. Muel Kaptein, Erasmus Management School en KPMG Group.
Moderators dr. mr. Dick Ruimschotel en Hans Schönfeld MCM
Karavaan etappe 2.
donderdag 5 maart 2026
16.00 - 20.30
De karavaan is onderweg; waar zijn we en waar willen we heen?
De wereld van toezicht verandert sneller dan regels kunnen bijhouden. Waaraan ontlenen bestuurders en toezichthouders legitimiteit?
- Hoe geeft de raad invulling aan zijn rol bij de vraag of de organisatie de goede dingen doet?
- Hoe kent en weegt de raad de belangen van de maatschappelijke stakeholders? Het gemis van een maatschappelijke eigenaar.
- Welke vragen neem je mee de karavaan in; een persoonlijk startpunt.
Met medewerking van mr. Willem van Leeuwen, zeer ervaren bestuurder, commissaris en docent
Moderators dr. mr. Dick Ruimschotel en Hans Schönfeld MCM
Karavaan etappe 3.
donderdag 19 maart 2026
16.00 - 20.30
Ratio en kennis in de woestijn; hoe kom je tot inzichtelijke besluiten?
Beoordelingskaders en evaluatieve frameworks voor toezicht.
De rollen van AI in de organisatie en bij toezicht.
- Het belang van snelle en inzichtelijke besluitvorming.
- Relevante uit in- en externe informatiebronnen tegen elkaar afgewogen.
- Onderzoek, informatie en evaluatie; onderdeel van goed toezicht?
- Hoe houdt je toezicht op automatisering, datagedreven werken/beslissen beslissen en op AI?
Met medewerking van prof. dr. ing. Hans Mulder, ondernemer, onderzoeker en onderhandelaar; betrokken bij o.a. Viagroep nv, Antwerp Management School en Standish Group
Moderators dr. mr. Dick Ruimschotel en Hans Schönfeld MCM
Karavaan etappe 4.
Donderdag 2 april 2026
16.00 - 20.30
Navigeren in een steeds veranderende woestijn landschap.
De wereld om ons heen verandert in snel tempo. Sociale-, organisatorische- en technologische grenzen vervloeien. Wat is de rol van fluïditeit, innovatie en flexibiliteit?
- Wat veroorzaakt de snelle veranderingen; de geschiedenis van verandering en fluïditeit.
- Hoe herken je sociale-, organisatorische en technologische fluïde ontwikkelingen.
- Wat kun je op dit gebied nog verwachten?
- Op welke wijze kun je daarop als bestuurder, toezichthouder of organisatie reageren; op welke gebieden moet je organisatie fitness ontwikkelen?
Met medewerking van Hans Schönfeld MCM, expert innovatie, Auteur, van onder meer: Dancing with Change & Fluidity, from organization to organizing en drs. Ruud Staijen, commissaris van politie en entrepreneur.
Moderators dr. mr. Dick Ruimschotel en Hans Schönfeld MCM
Karavaan etappe 5.
donderdag 16 april 2026
16.00 - 20.30
Twee karavanen komen bij elkaar; de verhouding tussen in- en extern toezicht.
Ontwikkelen zonder samenwerking met partners en andere toezichthouders is onmogelijk. We ontmoeten de deelnemers van de karavaan extern toezicht.
- De verhouding tussen besturen, intern toezicht en extern toezicht. Maatschappelijk verantwoord ondernemen en/of de governance revisited.
- Bestaan er excellente leiders? Van ego- naar eco leiderschap.
- Wie is waarvoor verantwoordelijk; exclusieve en gemeenschappelijke verantwoordelijkheid.
- Hoe kun jij je hierin welbevinden en bijdragen.
Met medewerking van mr. drs. Edith Weijnen, expert bestuursgericht toezicht
Moderators dr. mr. Dick Ruimschotel en Hans Schönfeld MCM
Karavaan etappe 6.
donderdag 30 april 2026
16.00 - 20.30
De karavaan komt aan; wat neem je mee voor de reis na deze reis?
We zijn aangekomen, Ben je waar je wilde zijn? Wat ben je wijzer geworden? Hoe ga je de verworven inzichten gebruiken en vertalen in je praktijk?
- Versnellen van vooruitgang in het besturen en toezicht houden; hoe kan je dat bevorderen?
- Het toenemende belang van future fitness voor organisaties, bestuurders en toezichthouders.
- Wat neem je mee voor de reis na deze reis; Waar zit je added value?
- Hoe kun je je inzichten uit de etappes vertalen in anders werken of interne voorstellen?
Met medewerking van alle deelnemers en de moderators
Tableau de la Troupe
Mr. Willem van Leeuwen
Ervaren bestuurder, commissaris en toezichthouder.
Voormalig directeur van Aedes.
Gespecialiseerd in fricties als bron voor inzicht en vernieuwing!
Expertisegebieden:
- legitimiteit en boardroom dynamics.
- omgaan met crisissituaties, calamiteiten en conflicten (Bermuda triplex)
Prof. dr. ing. Hans Mulder
Hans is ondernemer en oprichter van de Viagroep nv en heeft vanuit die hoedanigheid veel ervaring als commissaris. Daarnaast is hij verbonden aan de Antwerp Management School, Universiteit Antwerpen
Combineert ondernemen, onderzoeken, onderwijzen en onderhandelen!
Expertisegebieden:
- IT/ICT/software ontwikkeling en de condities daarvoor
- het belang van snelle besluitvorming
- Agile en Flow-management
Prof. dr. Muel Kaptein
Hoogleraar Bedrijfsethiek en Integriteitmanagement aan de Rotterdam School of Management van de Erasmus Universiteit Rotterdam. Partner bij KPMG
Integreert filosofie en organisatie; ethiek zicht-& meetbaar maken?
Expertisegebieden:
- organisatie ethiek
- ethische cultuur
- governance en gedragscodes
Drs. mr. Edith Weijnen
Inspecteur besturings-toezicht ILT. Ombuds- vrouw hoger onderwijs (Erasmus Universiteit). Voormalig advocaat, voorzitter geschillen commissies toezicht
Verandering van perspectief vergroot je mogelijkheden
Expertise gebieden:
- toezicht
- governance
- conflicttransformatie
Hans Schonfeld, MCM
Eigenaar H&S kunst en advies. Ervaren leider, toezichthouder en vernieuwer (innoveren, fluïditeit, omvormen van focus van organisatie naar organiseren).
Auteur van onder meer: Dancing with Change & Fluidity, from organization to organizing (1e en 2e druk 2025).
Een organisatie moet zich als een ameube leren aan te passen.
Moderator
Expertisegebieden:
- organisatiekunde en innovatie
- kennissystemen en AI
- organiseren bij een sterk toenemende fluiditeit
Dr. mr. Dick Ruimschotel
Eigenaar van de CMC/T11 group. Directeur/ bestuurder van het Good Governance Centre. Ervaren adviseur en kennisbank over toezicht en governance, denker en moderator.
Auteur van: Goed Toezicht; principes van professionaliteit, democratie en good governance.
Naar Kurt Lewin; 'niets zo praktisch als een goede theorie!'
Moderator
Expertisegebieden:
- methodologie
- strategieën, interventies, effectiviteit
- informatie- en kennismanagement
INBEGREPEN
De inhoud van de karavaan omvat 18 netto uren dus de karavaan is goed voor twee jaren (2026 en 2027) aan PE punten voor bestuurders en leden Raden van Toezicht van woningbouwcorporaties.
De deelnemers krijgen:
- Een syllabus met artikelen, inleidingen van de gastsprekers en literatuurverwijzingen;
- "Goed Toezicht, principes van professionaliteit, democratie en good governance" (950 pagina's) geschreven door mr. dr. Dick Ruimschotel, uitgegeven door Mediawerf.
- Het Toezicht Compendium van de ToezichTTafel.
- "Dancing with change & fluidity, from organization to organizing" (323 pagina's) geschreven door Hans Schönfeld MCM, uitgegeven door Inspinity.
Nadere inlichtingen
Voor nadere informatie kunt u mailen of bellen met de moderatoren: Dick Ruimschotel en Hans Schönfeld
Hans Schönfeld
hans.schonfeld@gmail.com
+31 6 46418325.
Dick Ruimschotel
ruimschotel@t11.net
+31 6 53246708
